A la fin du sègle XVIIIau, dab l’aparicion deu "roman negre" o "roman gotic", vad en Englatèrra un genre literari particular : lo roman. (En generau, aqueths romans que son escrits per hemnas e qu’an per cadre castèths hantaumits o monjias de las austèras ; desbrembam pas tanpauc que l’autor deu prumèr Frankenstein, pareishut en 1817, qu’ei ua hemna, la Mary SHELLEY, hemna deu poèta Percy SHELLEY).
La debuta du sègle XIXau que va marcar l’aviada d’un genre d’escaduda grana vengut d’Escòssia : lo roman istoric. Los obratges deu Sir Walter SCOTT, autanlèu arrevirats, que van neurir la generacion romantica (parucion en 1816 de Wawerley puish d’Ivanhoé e de Quentin Durward ).
L’òm s’interessa a l’istòria, mès a quina istòria ? A l’istòria de periòds acabats : los sègles XVIau, XVIIau e XVIIIau anglés. Los Francés que començan, eths tanben, de s’interessar a l’istòria e aquò per mantuas rasons.
Qu’èm en plen periòde romantic.
L’istorian MICHELET, en 1830, viscoc dins l’istòria ua "resurreccion deu passat". De mei la generacion de las annadas 30 - la deu Dumas - qu’ei la generacion deus hilhs de l’"epopeia" napoleoniana - desbrembam pas d’aqueth punt de vista que los pairs deu DUMAS e de l’HUGO èran generaus. Segon la formula deu MUSSET, los pairs qu’an hèit, los hilhs n’an sonque podut constatar... A l’Empèri segueish la Restauracion. La generacion deus hilhs qu’ei ua generacion perduda e aquera generacion non pòt tornar víure aquera "epopeia" sonque per l’imaginari. Que s’interessa regde a l’istòria, espròva nostalgica de cap au periòd 1630-1730. Lo DUMAS, romancièr republican que hè le còp de huec, que participa a las Trenta Gloriosas... Hilh d’un republican acarnassit, lo generau Dumas, eròi de la campanha d’Egipta, persecutat peu Napoleon per aver denonciat la sua corrupcion. Aqueth republican, hilh de republican sembla dins los sons romans hèr l’elògi de la monarquia. Les Trois Mousquetaires se passan devath le règne deu LOUIS XIII, qu’ei empr’amor deu règne deu LOUIS XIII qu’ei miticament percebut peus romantics com un periòde de libertat, davantejent lo de l’absolutisme deu LOUIS XIV, cadre de Vingt ans après o deu Vicomte de Bragelonne. Medisha causa dins Le Capitaine Fracasse deu GAUTHIER o dins los poèmas deu NERVAL.
La sagà deus Mosquetaris qu’ei ancrada dins aqueth espaci de libertat. Per las medishas rasons lo VIGNY, amic deu DUMAS, herà se desrotlar Cinq-Mars devath lo Richelieu. Que cau çaquelà constatar qu’en aquèra epòca, i a vertaderament ua mòda, un estile Louis XIII (cf. tanben en çò de George SAND, Ces beaux messieurs du Bois doré).
L’influencia deu Walter SCOTT doblada per l’enveja d’espiar l’istòria d’un aute biais - sustot qu’en aquèra epòca l’istòria èra ensenhada de faiçon extrèmament avejiva, l’òm i estudiava la genealogia deus reis de França en vèrs ! -, le besonh d’arretrobar un lustre son autant d’elements qui van assegurar le succès deus Trois mousquetaires escrit per l’Alexandre DUMAS.
Source : Atelier Canopé du Gers
  |
|
 |